Bu haber tüm çalışanları ilgilendiriyor: Kıdem tazminatıyla ilgili kritik tartışma tekrar alevlendi
Çalışanların önceki tepkileri sonucunda bir kenara bırakılan "Kıdem Tazminatı Fonu" konusu tekrar ele alınıyor. Hükümet, kıdem tazminatını içeren yeni bir emeklilik modeli ve bu model için bir fon kurmayı planlıyor.
Türkiye'de, ikinci seviye emeklilik sistemi için getirilmesi
düşünülen ve kıdem tazminatını da kapsayan tartışma tekrar
alevlendi. 2024'ün son çeyreğinde zorunlu ikinci seviye emeklilik
sigortasının hayata geçirileceği Orta Vadeli Programın
açıklanmasının hemen ardından, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet
Yılmaz, bu modele kıdem tazminatı fonunun da eklenebileceğini
belirtti. Bu duruma işçi kesiminden, geçmişteki tepkilere nazaran
daha ılımlı bir yanıt geldi. Ancak işverenler, ekstra prim yükü
olmadan bir çözüm istiyor ve mevcut kıdem tazminatı süresinin
kısaltılmasını talep ediyor.
Ekonomim gazetesinden Mehmet Kaya’nın haberine göre hükümet,
kıdem tazminatını içerecek şekilde yeni bir emeklilik modeli
üzerinde çalışıyor. Bu konu hakkındaki çabalar 2007 yılında
başlamış, ancak özellikle işçi tepkileri nedeniyle ilerlememişti.
Kıdem tazminatının birikim bazlı bir modele dönüştürülmesi planları
oluşturulmuştu, fakat resmi bir taslak veya müzakere aşamasına
gelinmemişti. İkinci seviye emeklilik için 2020'de bir taslak
sunulmuş, fakat bu taslak resmi olarak sunulmamıştı. Bu çalışma
"tamamlayıcı emeklilik sistemi" olarak adlandırılmıştı.
Tamamlayıcı emeklilikte 'zorunlu katılım' meselesi
Orta Vadeli Programa eklenen tamamlayıcı emeklilik madde ile bu konu tekrar gündeme geldi. Ana olarak birikim temelli ve zorunlu katılımlı bir model planlanıyor. Zorunlu katılım nedeniyle hem yeni işe başlayanlar hem de şu anda çalışanların bu modele dahil edilmesi gerekiyor. Kıdem tazminatının bu modele dahil edilmesi durumunda, çalışanların hakları ve prim yükü gibi konuların nasıl çözüleceği de tartışma konusu.
Tartışmaların yeniden alevlenmesinin ardından TÜRK-İŞ, kıdem tazminatı meselesinin işçi kesiminde endişe yarattığını belirten bir açıklama yaptı. Açıklamada, fonun temel amacının birikim olduğu vurgulanarak, kıdem tazminatı haklarının azaltılacak her türlü düzenlemeye karşı oldukları belirtildi. Ancak, bu açıklamanın tonunun öncekilere göre daha ılımlı olduğuna dikkat çekildi.
'1 yıla 1 ay' işçinin odak noktası
İşçi konfederasyonları TÜRK-İŞ ve DİSK, kıdem tazminatındaki değişikliklere karşı olduklarını belirttiler. HAK-İŞ ise mevcut hakların korunması ve "1 yıla 1 ay" ilkesinin geri çekilmemesi şartıyla bir düzenlemeye açık olduklarını ifade etti. İşverenler, özellikle yargı öncesi uzlaşma düzenlemesinin sonrasında, yeni bir prim yükü oluşturulmasına karşıdırlar. Kıdem tazminatının, çalışanların iş yerinde kalma motivasyonlarından biri olduğu için de önemli olduğu belirtiliyor.
Kıdem tazminatı nedir?
Çalışan işçinin hizmet süresi boyunca verdiği emeğin karşılığını almasını sağlayan yasal sisteme kıdem tazminatı denir.